44 organizacje pacjenckie skierowały apel do premiera Donalda Tuska w sprawie finansowania systemu ochrony zdrowia. Zwracają uwagę na trudną sytuację Narodowego Funduszu Zdrowia oraz pilną potrzebę zapewnienia stabilnego źródła finansowania systemu. Apelują o rozpoczęcie prac nad nowelizacją ustawy regulującej minimalny poziom nakładów na ochronę zdrowia. Pismo podpisały 44 organizacje reprezentujące pacjentów różnych obszarów, m. in. onkologii, kardiologii, diabetologii czy chorób rzadkich.
Jak piszą sygnatariusze apelu, sytuacja finansowa Narodowego Funduszu Zdrowia jest jednym z wiodących tematów w debacie na temat systemu ochrony zdrowia w Polsce od co najmniej kilku miesięcy. System w obecnym kształcie nie spełnia oczekiwań i nie odpowiada na pilne potrzeby obywateli. Rozległe konsekwencje braku odpowiedniej dostępności opieki, zwłaszcza przy aktualnej sytuacji demograficznej, mogą dotknąć milionów Polaków. Niezbędne jest zatem pilne podjęcie działań na rzecz zabezpieczenia zdrowia pacjentów oraz zapobieżenia załamania się systemu. Jednym z potrzebnych w ich ocenie rozwiązań jest rozpoczęcie prac nad nowelizacją ustawy regulującej minimalny poziom nakładów na ochronę zdrowia.
Wśród symptomów świadczących o pogłębianiu się niewydolności systemu ochrony zdrowia, sygnatariusze apelu wymieniają m.in. dynamicznie rosnący czas oczekiwania na wizytę u specjalisty, liczne doniesienia medialne o trudnościach w zapewnianiu ciągłości finansowania świadczeń, utrudniony dostęp do programów lekowych czy brak finansowania niemal miliona badań obrazowych. Jak wynika z przytoczonego w piśmie raportu „Luka finansowa Narodowego Funduszu Zdrowia – perspektywa 2025-2027” tylko dla utrzymania obecnej sprawności systemu w budżecie płatnika publicznego brakuje 129,5 mld zł na przestrzeni najbliższych trzech lat. W przypadku przyjęcia nowelizacji ustawy o minimalnych wynagrodzeniach w ochronie zdrowia oraz obniżenia przychodów Narodowego Funduszu Zdrowia pochodzących ze składek kwota ta może wzrosnąć do 159 mld zł.
Organizacje pacjenckie zwracają uwagę na fakt, że publiczne nakłady na system ochrony zdrowia w Polsce należą do najniższych wśród państw Unii Europejskiej. Co więcej, obecnie toczące się prace legislacyjne zmierzają do zmniejszenia przychodów Narodowego Funduszu Zdrowia oraz zwiększenia zobowiązań płatnika publicznego. W konsekwencji samofinansowanie systemu zostanie zaburzone. Według szacunków ekspertów, w 2027 r. tylko 67 proc. wydatków na zdrowie będzie pochodzić ze składek zdrowotnych. Pozostała kwota będzie musiała zostać pokryta z budżetu państwa, tj. z innych podatków bądź długu. Taka sytuacja obarczona jest wielkim ryzykiem oraz szeregiem zagrożeń dla stabilności funkcjonowania system ochrony zdrowia.
W liście czytamy m.in.:
„Szanowny Panie Premierze,
w imieniu organizacji reprezentujących pacjentów z całego kraju apelujemy o rozpoczęcie prac nad nowelizacją ustawy regulującej minimalny poziom nakładów na ochronę zdrowia. Wnosimy również o przedstawienie przez Radę Ministrów planów dotyczących zapewnienia stabilnego funkcjonowania systemu ochrony zdrowia w dobie obecnej sytuacji finansowej Narodowego Funduszu Zdrowia oraz szczegółowego planu reform, które pozwolą uniknąć tego rodzaju sytuacji w przyszłości.
Od kilku miesięcy debata publiczna dotycząca ochrony zdrowia koncentruje się na złej sytuacji Narodowego Funduszu Zdrowia. Dyrektorzy szpitali mówią o trudnościach w ciągłości finansowania świadczeń przez płatnika publicznego, niektórzy eksperci medyczni wskazują, że uwarunkowania ekonomiczne mogą utrudnić dostęp pacjentów do programów lekowych.
Publicznie dostępne informacje wskazują, że nie sfinansowano niemal miliona badań obrazowych, a kolejki do tego rodzaju diagnostyki zaczęły dynamicznie rosnąć. Ostatnia publikacja Barometru WHC pokazuje, że obecnie czas oczekiwania na wizytę u specjalisty jest najdłuższy w wieloletniej historii badania. System ochrony zdrowia nie spełnia oczekiwań obywateli, a rozległe skutki zdrowotne oraz społeczne braku odpowiedniej dostępności opieki przy obecnej sytuacji demograficznej mogą dotknąć miliony Polaków.
Wskazana powyżej sytuacja wydaje się mieć charakter strukturalny oraz długookresowy. Według danych zaprezentowanych w raporcie „Luka finansowa Narodowego Funduszu Zdrowia – perspektywa 2025-2027” tylko dla utrzymania obecnej sprawności systemu ochrony zdrowia w budżecie płatnika publicznego brakuje na przestrzeni najbliższych trzech lat 129,5 mld zł. Kwota ta może wzrosnąć do 159 mld zł w przypadku przyjęcia nowelizacji ustawy o minimalnych wynagrodzeniach w ochronie zdrowia oraz obniżania przychodów NFZ pochodzących ze składek. Widzimy odzwierciedlenie tej sytuacji w decyzjach organów administracji rządowej. Doniesienia medialne wskazują, że minister finansów do dzisiaj nie podpisał planu finansowego Funduszu na 2025 r. Przedstawiciele Narodowego Funduszu Zdrowia otwarcie mówią o wielomiliardowej dziurze w budżecie tej instytucji. W tym samym czasie ustawa „7 proc. PKB na zdrowie” przestała pełnić swoją funkcję. Już osiągnęliśmy ten poziom wydatków, według metodologii ustawowej, a pacjenci nie odczuli w żadnym razie korzyści z tego faktu. (…)Nakłady publiczne na ochronę zdrowia w Polsce należą do najniższych wśród państw Unii Europejskiej. Konieczność zaangażowania środków prywatnych do zapewnienia odpowiedniej opieki przyczynia się do rosnących nierówności w zdrowiu oraz wykluczenia z dostępu do ochrony zdrowia milionów obywateli. Uważamy, że skierowanie dodatkowych środków do Narodowego Funduszu Zdrowia jest niezbędne, jednak potrzebne jest przedstawienie szczegółowego planu, który pozwoli przywrócić stabilność funkcjonowania systemu. Wnosimy o rozpoczęcie prac nad nowelizacją ustawy o minimalnych nakładach na ochronę zdrowia. Punktem wyjścia do tej dyskusji powinna być ocena potrzeb finansowych systemu, ocena możliwości zapewnienia jak największej ilości środków ze składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz przedstawienie przez rząd planu racjonalizacji wydatków w poszczególnych dziedzinach. „
Pod pismem podpisali się:
- Alivia Onkofundacja
- AMICUS Fundacja Łuszczycy i ŁZS
- Federacja Pacjentów Polskich
- FLO – Fundacja na rzecz Leczenia Otyłości
- Fundacja Carita im. Wiesławy Adamiec
- Fundacja EPI-BOHATER
- Fundacja ISKIERKA
- Fundacja My Pacjenci
- Fundacja OmeaLife Rak piersi nie ogranicza
- Fundacja OnkoCafe-Razem Lepiej
- Fundacja Onkologiczna Nadzieja
- Fundacja Per Humanus
- Fundacja Pokonać Endometriozę
- Fundacja Rak’n’Roll. Wygraj Życie!
- Fundacja Rozwoju Kardiologii i Kardiochirurgii Wad Wrodzonych Serca Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi „Mamy serce”
- Fundacja Sanguis Hemofilia i pokrewne skazy krwotoczne
- Fundacja Serce Anielki
- Fundacja Serce Dziecka im. Diny Radziwiłłowej
- Fundacja STOMAlife
- Fundacja Transplantacja LIVERstrong
- ICDefibrylatorzy – Stowarzyszenie na rzecz osób ze wszczepionymi urządzeniami kardiologicznymi
- Klub Tarcza
- Krajowe Forum na rzecz terapii chorób rzadkich – ORPHAN
- MATIO Fundacja Pomocy Rodzinom i Chorym na Mukowiscydozę
- Ogólnopolskie Stowarzyszenie Młodych z Zapalnymi Chorobami Tkanki Łącznej “3majmy się razem”
- Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki
- Ogólnopolskie Stowarzyszenie Pacjentów ze Schorzeniami Serca i Naczyń ”EcoSerce”
- Polskie Stowarzyszenie Diabetyków
- Polskie Stowarzyszenie Osób z Niewydolnością Serca
- Polskie Towarzystwo Wspierania Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita „J-elita”
- Stowarzyszenie Hematoonkologiczni
- Stowarzyszenie Kobiet z Problemami Onkologiczno-Ginekologicznymi „Magnolia”
- Stowarzyszenie MANKO
- Stowarzyszenie Marfan Polska
- Stowarzyszenie na rzecz walki z rakiem jajnika Niebieski Motyl
- Stowarzyszenie Neurofibromatozy Polska – Alba Julia
- Stowarzyszenie Operowanych Na Serce SONS
- Stowarzyszenie Osób po Endoprotezoplastyce Biodra BIODERKO
- Stowarzyszenie Osób Po Przeszczepie Serca „Nowe Serce”
- Stowarzyszenie Przeszczepionych Serc
- Stowarzyszenie rodzin z Amyloidozą TTR
- Stowarzyszenie Rodzin z Chorobą Fabry’ego
- Stowarzyszenie Ruch Onkologiczny PARS
- Towarzystwo Pomocy Dzieciom i Młodzieży z Cukrzycą
