Specjaliści z dwóch firm oceny technologii lekowych – HealthQuest oraz HTA Consulting – na zlecenie Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych przygotowali raport „Rak Płuca 2021”. Stanowi przegląd terapii zalecanych w wytycznych klinicznych oraz dostępnych w Polsce w leczeniu raka płuca, w tym leków ukierunkowanych molekularnie i immunoterapii stosowanych w I linii.
Koszty pośrednie związane z rakiem w płuca w Polsce wynoszą 3,3 mld złotych rocznie. Na tę kwotę składają się przedwczesne zgony chorych, niezdolność do pracy, prezenteizm chorych i opiekunów oraz absenteizm opiekunów. Same koszty absencji chorobowych – to 125 mln złotych, trzeci wynik w onkologii – po raku piersi i raku gruczołu krokowego. O sposobach na zmianę tych liczb i sytuacji pacjentów z rakiem płuca mówi raport „Rak Płuca 2021” opracowany na zlecenie Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych przez HealthQuest oraz HTA Consulting.
“Rak płuca jest nadal – na świecie i w Polsce – jednym z największych wyzwań w zakresie złośliwych nowotworów, co wynika z częstości występowania oraz niezadowalającego rokowania chorych. Następstwa medyczne i ekonomiczne są ogromnymi i nadal niecałkowicie rozwiązanymi problemami. Zagrożenia związane z rakiem płuca można zmniejszyć przez wykorzystanie możliwości profilaktyki pierwotnej i wtórnej oraz usprawnienie diagnostyki i stosowanie kompleksowego postępowania terapeutycznego z wykorzystaniem dostępnych metod leczenia miejscowego oraz systemowego” – tłumaczy prof. Maciej Krzakowski, konsultant krajowy w dziedzinie onkologii.
Część pacjentów z określonymi zaburzeniami molekularnymi lub wysoką ekspresją PD-L1 ma możliwość stosowania leków ukierunkowanych molekularnie lub immunoterapii. Jednakże obecnie w Polsce tylko u mniej niż 10 proc. pacjentów zakwalifikowanych do leczenia w I linii przeprowadzana jest diagnostyka molekularna. W praktyce oznacza to, że blisko 13,5 chorych leczonych jest chemioterapią, która nie pozostaje obojętna dla organizmu. “Jeśli tylko co 10. pacjent ma szansę na otrzymanie nowoczesnego leczenia, oznacza to, że w Polsce raka płuca leczy się, jak przed laty, pełnodawkową, toksyczną chemioterapią” – tłumaczy Aleksandra Rudnicka, rzecznik Polskiej Koalicji Pacjentów Onkologicznych.
Według twórców raportu, pierwszą skuteczną próbę ograniczenia toksyczności leczenia raka płuca stanowi podwójna immunoterapia (niwolumab i ipilimumab) w skojarzeniu ze zredukowaną chemioterapią obejmującą 2 cykle, czyli o 4 cykle mniej niż dotychczas. Można zastosować u pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca, który stanowi 85 proc. wszystkich przypadków.
Rekomendacja zmian
Priorytetem powinno być skuteczne i jak najmniej toksyczne leczenie wydłużające przeżycie. Aby tak się stało, niezbędne jest objęcie refundacją innowacyjnych leków o udowodnionej skuteczności, zwiększenie dostępu do jakościowej diagnostyki molekularnej, a także poprawa koordynacji działań w całym procesie diagnostyczno-terapeutycznym.
“Dla pacjentów chorujących na raka płuca w Polsce szczególnie istotne będzie finansowanie leków ukierunkowanych molekularnie na nowe cele terapeutyczne, jak BRAF, HER, MET, NTRK, RET oraz leków immunologicznych, jak podwójna immunoterapia ze zredukowaną liczbą cykli chemioterapii. Takie podejście znacznie podniesie jakość życia chorych nie tylko poprzez ograniczenie objawów towarzyszących procesowi nowotworowemu, ale również działań niepożądanych wywołanych toksyczną chemioterapią. Ważne jest również zwiększenie dostępu do diagnostyki molekularnej ze szczególnym zwróceniem uwagi na jakość i ilość pobieranego materiału do badań, poprawność wykonania badań, wiarygodność wyników oraz czas oczekiwania na wyniki. Kluczowe będzie wprowadzenie modelu kompleksowej opieki nad chorym z rakiem płuca w Polsce prowadzonej w jednym ośrodku. A co za tym idzie zwiększenie nakładów NFZ na diagnostykę i leczenie raka płuca oraz poszukiwanie dodatkowych źródeł finansowania” – podsumowuje dr Maciej Niewada, prezes zarządu HealthQuest.
