“Podczas prezydencji będziemy rozmawiać o zdrowiu w kontekście bezpieczeństwa militarnego, cieżko jest w tym czasie to pominąć.” – powiedziała minister Izabela Leszczyna podczas posiedzenia komisji zdrowia Parlamentu Europejskiego. Cyfrowa transformacja opieki zdrowotnej, promocja zdrowia i profilaktyki chorób oraz zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży – to obecne priorytety Rady w zakresie zdrowia.
Minister Izabela Leszczyna w czasie posiedzenia komisji zdrowia PE omówiła prace na Pakietem Farmaceutycznym – “Musimy być pewni, że pakiet który wprowadzimy będzie działał i wszyscy będziemy tego prawa przestrzegać. Najtrudniejsze rozmowy będą toczyły się wokół zachęt do wprowadzania innowacyjnych produktów na rynek”. W odniesieniu do Critical Medicines Act stwierdziła, że “niezbędne jest przywrócenie i odbudowanie w UE możliwości wytwórczych leków i substancji czynnych”.
“Priorytety prezydencji polskiej z jednej strony są kontynuacją, ale też dodajemy nowe elementy. Szczególnie istotne jest postawienie dobra i bezpieczeństwa pacjentów w centrum wszystkich działań i inicjatyw” – mówiła min. Leszczyna na posiedzeniu komisji.
Pierwszym priorytetem jest cyfrowa transformacja opieki zdrowotnej. Będzie ona polegała na wdrażaniu przyjętych regulacji Europejskiej Przestrzeni Danych dotyczących zdrowia (EHDS), kontynuacji prac legislacyjnych oraz wypracowaniu spójnej architektury instytucjonalnej dla EHDS – ”Będziemy dyskutować nad zwiększeniem finansowania dla cyfrowej transformacji w ramach takich programów jak EU4HEALTH. Priorytetowym zadaniem będzie intensyfikacja współpracy państw członkowskich w ramach już istniejących struktur takich jak sieć e-zdrowie i jej podgrupy, które zrzeszają ekspertów właśnie w tym zakresie”. Planowane są prace nad wdrażaniem innowacyjnych rozwiązań opartych na algorytmach sztucznej inteligencji, które sprzyjają przyspieszaniu reform i pozytywnych zmian dla pacjentów i pracowników ochrony zdrowia. Sztuczna inteligencja i cyfryzacja w opiece zdrowotnej “jest nieunikniona i będzie odciążać pracowników medycznych”.
Drugim priorytetem jest promocja zdrowia i profilaktyka chorób. “Dyskusja dotycząca czynników przyczyniających się do niepokojącego rozwoju chorób cywilizacyjnych jest dla wszystkich potrzebna. Mamy świadomość, że alkohol, tytoń, elektroniczne papierosy oraz wysoko przetworzona żywność stawiają przed nami absolutnie nowe wyzwania. Zależy nam bardzo, aby wykorzystać synergię różnych rozwiązań w poszczególnych krajach członkowskich. Potrzebna jest analiza, co działa, a co nie, na ile możemy podzielić się naszymi doświadczeniami i na ile możemy zastosować dobre praktyki ucząc się wzajemnie od siebie” – mówiła I.Leszczyna. Planowane jest wzmożenie działań w zakresie promocji edukacji zdrowotnej, ale również przeprowadzenie oceny skuteczność programów już stosowanych w państwach członkowskich – “Profilaktyka musi obejmować różne elementy nie tylko edukację, ale także kwestie ekonomiczne, fiskalne i fizyczną dostępność używek zagrażających zdrowiu. Ten temat będzie szeroko omawiany podczas nieformalnego spotkania ministrów zdrowia państw członkowskich w marcu bieżącego roku”.
“Chyba najbliższy mojemu sercu, ale chyba bliski też wszystkim krajom członkowskim i ministrom zdrowia jest temat zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży w kontekście nowych technologii i mediów społecznościowych. Mam nadzieję, że ten temat na stałe wejdzie do agendy UE” – tak odniosła się min. Leszczyna do trzeciego celu działań w zakresie zdrowia podczas polskiej prezydencji w Radzie Europy. Niepokojąco rosnący wpływ nowych technologii i platform społecznościowych na zdrowie psychiczne dzieci jest coraz większym wyzwaniem. Z wypowiedzi min. Leszczyny wynika, że Polska nie ma propozycji optymalnej rozwiązania. Wyzwaniem jest jednoczesne poszanowanie wartości demokratycznych każdego państwa przy wdrażaniu skutecznych rozwiązań prawnych chroniących dzieci i młodzieży – “Jest to ciemna strona jakże potrzebnej i ważnej cyfryzacji i technologii informacyjnych. Ambitnym celem polskiej prezydencji jest opracowanie i przyjęcie konkluzji Rady Unii Europejskiej w tym temacie.”
Minister Leszczyna omówiła działania legislacyjne realizowane przez Radę Europy podczas polskiej kadencji, w tym Pakiet Farmaceutyczny i Critical Medicine Act – “Kontynuujemy prace nad rewizją zasad prawnych Pakietu Farmaceutycznego. Mam nadzieję, że w Radzie Unii Europejskiej uda się wypracować kompromis, po to aby jak najszybciej podjąć trilogi i uzgadnianie ostatecznego brzmienia legislacji. Dziękuję prezydencji Belgii i Węgier za ich dotychczasową pracę nad tym pakietem. Polska swoją uwagę koncentruje na opracowaniu ostatecznych tekstów kompromisowych dla wszystkich części rewizji. Najtrudniejsze rozmowy będą toczyły się wokół zachęt do wprowadzania innowacyjnych produktów na rynek. Wypracowane rozwiązania kompromisowe powinny w najwyższym możliwym stopniu odpowiadać problemom z jakim borykają się zarówno pacjenci jaki firmy farmaceutyczne.”
Minister Leszczyna zwróciła uwagę, że celem działań jest pogodzenie obszarów dostępności cenowej leków, niedoboru produktów leczniczych oraz szeroko rozumiana konkurencyjność europejskiego przemysłu farmaceutycznego, a także zrównoważenie sektora innowacyjnego i generycznego – “Jednak najlepsze rozwiązanie to takie, które zapewni bezpieczeństwo lekowe dla pacjentów bez względu na to w jakim kraju europejskim mieszkają. Wypracujemy wspólne stanowisko, tak aby zacząć rozmowy z parlamentem jeszcze za czasu naszej prezydencji. Na często rozbieżne i trudne do pogodzenia interesy narodowe znajdziemy konsensus. Mój ostrożny optymizm jest uzasadniony po moich licznych już rozmowach z naszymi partnerami z innych państw europejskich. Musimy być pewni, że pakiet, który wprowadzimy w życie, będzie działał i wszyscy będziemy tego prawa przestrzegać i nie będzie ono nas ograniczało”.
Planowany termin przedstawienia propozycji treści Critical Medicines Akt – to pierwsza połowa marca. Minister Leszczyna jest zdania, że “przemysł farmaceutyczny powinien być jednym z kluczowych sektorów w strategii bezpieczeństwa Europy. Niezależność lekowa jest nie tylko kwestią zdrowia publicznego, jest również gwarantem stabilności geopolitycznej Europy. Niezbędne jest przywrócenie i odbudowanie w UE możliwości wytwórczych leków i substancji czynnych. Wczoraj odbyła się konferencja wysokiego szczebla, na której poruszono temat problemu z dostępem do leków krytycznych i finansowaniem ich produkcji w UE.”
Minister Leszczyna zabrała głos również w sprawie antybiotykooporności -“Poruszamy ten problem w ramach programu Jedno Zdrowie. Rozwijany jest nowoczesny nadzór genomowy nad bakteriami opornymi na antybiotyki w zakresie bezpieczeństwa żywności”. Poruszono też temat niedoboru kadry medycznej, aktualny dla każdego państwa członkowskiego – “Musimy zrobić wszystko, żeby zawód pielęgniarki był zawodem atrakcyjnym nie tylko z ekonomicznego punktu widzenia. Musimy zapewnić zawodowi jak największy szacunek i jak najlepszy komfort pracy”. Wraz z WHO i dyrekcją ds zdrowia i bezpieczeństwa żywności Rada Europy zainaugurowała “europejską akcję na rzecz pielęgniarek, aby wypracować mechanizmy wsparcia ich pracy. Jest to inwestycja w zdrowie całego społeczeństwa”.
Europoseł Bartosz Arłukowicz powiedział, że ministrowie zdrowia są pozostawieni samym sobie w walce z koncernami farmaceutycznymi o najdroższe technologie medyczne – “Będę robił wszystko aby w tej kadencji Parlamentu i Rady Europy rozpoczęto w końcu twarde rozmowy z producentami leków, które są niezbędne dla pacjentów, a przekraczają racjonalne ceny. Europa musi też zbudować system zapasów leków krytycznych, aby nigdy więcej pacjent walczący o życie nie miał problemu z dostępu do leku tylko dlatego, że producent wstrzymał produkcję lub miał awarię techniczną lub z powodów ekonomicznych przyblokował dostępność leków”.
